Table of contents
Share Post

ขั้นตอนการชุบโลหะด้วยไฟฟ้า

1. การเตรียมผิว (Surface Preparation)

ขั้นตอนสำคัญที่สุด เพื่อให้ผิวโลหะสะอาด ปราศจากไขมัน คราบสนิม และสิ่งสกปรก
ชื่อภาษาอังกฤษ: Surface Preparation / Pretreatment

ประกอบด้วยหลายขั้นตอนย่อย เช่น

  1. Degreasing / Soak Cleaning – ล้างคราบน้ำมันหรือไขมันด้วยสารเคมี (Alkaline Cleaner)

  2. Rinsing – ล้างด้วยน้ำสะอาดเพื่อล้างสารตกค้าง

  3. Pickling / Acid Cleaning – จุ่มกรด (เช่น HCl หรือ H₂SO₄) เพื่อขจัดสนิม (Oxide Layer)

  4. Activation – ใช้กรดอ่อน ๆ เช่น HCl เจือจาง เพื่อกระตุ้นผิวให้พร้อมรับการชุบ

  5. Water Rinse (Final Rinse) – ล้างอีกครั้งก่อนเข้าสู่ถังชุบ


2. การชุบ (Electroplating)

เป็นการเคลือบผิวโลหะด้วยไฟฟ้า เพื่อให้ได้ชั้นโลหะตามต้องการ
ชื่อภาษาอังกฤษ: Electroplating / Electro-Galvanizing

  • ใช้ กระแสไฟฟ้ากระแสตรง (DC Current) ผ่านระหว่าง Cathode (ชิ้นงาน) และ Anode (โลหะที่ต้องการเคลือบ)

  • โลหะที่นิยมใช้ เช่น Zinc (Zn), Nickel (Ni), Copper (Cu), Chrome (Cr)

  • ควบคุมอุณหภูมิ, ความเข้มกระแส, และเวลา เพื่อให้ได้ความหนาและคุณภาพที่เหมาะสม


3. การล้างหลังชุบ (Post-Plating Rinsing)

เพื่อขจัดสารเคมีตกค้างในถังชุบก่อนเข้าสู่กระบวนการต่อไป
ชื่อภาษาอังกฤษ: Post-Plating Rinse / Water Washing

  • มักล้างหลายขั้น (สองถึงสามบ่อ) เพื่อให้ผิวสะอาดสมบูรณ์

  • ป้องกันการปนเปื้อนระหว่างสารเคมี


4. การทำสีหรือพาสซีเวชัน (Passivation / Chromate Conversion Coating)

เป็นการสร้างฟิล์มบาง ๆ บนผิวโลหะ เพื่อเพิ่มความทนทานต่อการกัดกร่อน และปรับสีผิว
ชื่อภาษาอังกฤษ: Passivation / Chromate Conversion Coating

  • ใช้สารเคมีประเภท Trivalent Chromium (Cr³⁺) หรือ Hexavalent Chromium (Cr⁶⁺) (ในสูตรเก่า)

  • ให้สีหลากหลาย เช่น Clear (ใส), Blue, Yellow, Rainbow, Black

  • สูตรที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม เช่น Trivalent Chrome / RoHS Compliant Passivation


5. การอบแห้ง (Drying / Dehydration)

ทำให้ชิ้นงานแห้งสนิท ป้องกันคราบน้ำหรือจุดด่าง
ชื่อภาษาอังกฤษ: Drying / Dehydration / Hot Air Drying

  • ใช้ลมร้อน (Hot Air Dryer) หรือ Oven ที่ควบคุมอุณหภูมิ

  • บางกรณีใช้ Centrifugal Dryer (เครื่องเหวี่ยง) เพื่อลดคราบน้ำก่อนอบ


6. การตรวจสอบคุณภาพ (Quality Inspection)

ตรวจสอบความหนา สี ความเงา การยึดเกาะ และความต้านทานการกัดกร่อน
ชื่อภาษาอังกฤษ: Quality Control / Coating Thickness & Corrosion Resistance Test

  • ใช้เครื่องวัดความหนา (Coating Thickness Gauge)

  • ทดสอบการกัดกร่อนด้วย Salt Spray Test (ASTM B117)

  • ตรวจสอบการยึดเกาะ (Adhesion Test)


สรุปลำดับกระบวนการหลัก (Standard Process Flow)

  1. Degreasing / Cleaning

  2. Rinsing

  3. Pickling / Acid Cleaning

  4. Activation

  5. Electroplating

  6. Post-Plating Rinsing

  7. Passivation / Chromate Conversion

  8. Drying / Dehydration

  9. Quality Inspection

Stay in the loop

สมัครรับข้อมูลข่าวสารจากเรา

Related Articles